Ondersteuning huisvesting statushouders

Kwartiermakers Adriaan Visser, Ger Peeters en Martijn Balster vormen samen het aanjaagteam voor de versnelling huisvesting van onder andere statushouders. Zij voeren dit uit namens de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), Aedes en in opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. 

Er zijn verschillende financiële regelingen beschikbaar voor het huisvesten van aandachtsgroepen zoals statushouders.

Deze wetgeving en regelgeving is relevant voor de huisvesting van statushouders:

• Woningwet 2015
• Art. 12, Huisvestingswet 2014
• Art. 28, Huisvestingswet 2014
• Art. 29, lid 2, Huisvestingswet 2014
• Art. 30, Huisvestingswet 2014
• Wet inburgering 2021
• Leegstandwet
• Crisis- en herstelwet

Er zijn verschillende woonvormen mogelijk voor de huisvesting van statushouders:

1. Reguliere voorraad

Gemeenten kunnen statushouders huisvesten in de reguliere (sociale) woningvoorraad. Deze optie heeft de voorkeur, omdat het hier om permanente huisvesting gaat. Hierbij wordt het aantal verhuisbewegingen zo veel mogelijk beperkt. Dat bevordert de integratie en participatie. Mocht het niet mogelijk zijn om statushouders in de reguliere woningvoorraad te huisvesten, dan kunnen gemeenten onderstaande opties overwegen.

2. Woningdelen

Met woningdelen kunnen gemeenten en woningcorporaties sneller binnen de bestaande woningvoorraad woonruimte beschikbaar stellen aan alleenstaande en alleengaande statushouders en andere doelgroepen. Voor statushouders betekent dit dat hij of zij sneller kan starten met zijn of haar nieuwe leven. 

Deze factsheet legt uit hoe je woningdelen voor statushouders kunt toepassen en waar je rekening mee moet houden. Meer algemene informatie over woningdelen vind je op de pagina Woningdelen.

3. Doorstroomlocatie

Een doorstroomlocatie is een (tijdelijke) woonruimte voor statushouders, zoals een getransformeerd kantoorpand, voormalig zorgvastgoed, paviljoens of flexwoningen. Gemeenten kunnen vanuit het Rijk via de Bekostigingsregeling huisvesting vergunninghouders in doorstroomlocaties een financiële vergoeding ontvangen voor doorstroomlocaties. Bekijk ook de 'Handreiking en veelgestelde doorstroomlocaties'. 

4. Tijdelijk onderdak in hotels en accommodaties

Gemeenten maken afspraken met hotels of recreatieparken om kamers of een andere soort accommodatie beschikbaar te stellen voor statushouders. De statushouder krijgt daarmee tijdelijk onderdak aangeboden in de gemeente en kan direct deelnemen aan de samenleving. Gemeenten kunnen hiervoor gebruik maken van de Hotel-en accommodatieregeling (HAR).

5. Logeren gastgezin COA

Statushouders die wachten op toezegging van een woonruimte door de gemeente kunnen in die periode bij vrienden, familie of een gastgezin verblijven en gebruikmaken van de logeerregeling. De logeerregeling ontlast de COA-opvangcapaciteit en helpt statushouders bij integratie en participatie in de Nederlandse samenleving. Gemeenten kunnen bijdragen aan de werving van gastgezinnen.

Onderstaande partijen kunnen advies geven over het huisvesten van statushouders:

1. Nationaal Transformatie Loket

Het Nationaal Transformatie Loket van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) ondersteunt gemeenten bij het op korte termijn transformeren van leegstaande panden naar geschikte woonruimte voor onder andere statushouders.

2. Expertisecentrum Flexwonen 

Het Expertisecentrum Flexwonen helpt gemeenten en woningcorporaties om betere huisvesting te realiseren voor arbeidsmigranten en alle andere spoedzoekers die behoefte hebben aan snel beschikbare en betaalbare woonruimte.