Aanpak energiearmoede

Het doel van de Renovatiedeal Twente is dat tot 2030 maar liefst 7.000 huur- en koopwoningen worden verduurzaamd. De Almelose wethouder Margreet Overmeen-Bakhuis vertelt hoe met deze deal ongeveer de helft van de Twentse huishoudens in energiearmoede wordt geholpen, en hoe ze op weg zijn naar schaalvergroting.

Om snel aan de slag te kunnen met energiearmoede combineerde de gemeente Nijmegen haar data met die van de woningcorporaties. Door die afstemming kan de gemeente het eerst helpen waar dat het hardst nodig is.

In de strijd tegen energiearmoede wachtte Wageningen niet af. Vooruitlopend op de Rijkssubsidies trok de gemeente vast haar portemonnee. ‘Doel is problemen vóór te zijn en met een compleet pakket aan maatregelen alle burgers bij te staan,’ zegt wethouder Wijken, Wonen en Cultuur, Anne Janssen.

De gemeente Leeuwarden voert al sinds 2016 een beleid om energiearmoede tegen te gaan. Door haar kennis van de doelgroep, lukt het om veel minima daadwerkelijk te helpen.

‘Luisteren naar de stad en vertrouwen op je samenwerkingspartners’, vat deelprogrammaleider Lian Langenkamp de Arnhemse aanpak tegen energiearmoede samen. De gemeente werkt samen met veel partijen om de minst draagkrachtigen te helpen.

Ede startte begin 2021 met energiecoaches en sinds de afgelopen zomer stromen de adviesaanvragen van bewoners binnen. ‘We horen alleen maar positieve geluiden’, zegt Annejan Visser, adviseur duurzaamheid. ‘Het college heeft daarom besloten het project uit te breiden. Ook denken we na over een tegoedbon voor huishoudens om mee te doen aan de gezamenlijke inkoopactie van isolatie door energiecoöperatie ValleiEnergie.’

De ideale energiearmoede-oplossing van Assen: een ‘mannetje’ komt bij weinig draagkrachtige inwoners isoleren en stuurt de rekening naar de gemeente. Zover is het nog niet. De eerste fase in de weg naar het bestrijden van energiearmoede is al wel in gang gezet: de beleidsadviseurs energietransitie werken samen met het sociaal domein om ‘achter de voordeur te komen’.

Samen met de provincie Zuid-Holland en de gemeente Den Haag werkt Mohammed El Menhali aan jongerenproject Olievlek. In Olievlek worden jongeren opgeleid tot energietransitieambassadeurs. In de wijken helpen zij energiearmoede bestrijden.

Hoe vind en help je de burgers met energiearmoede? De gemeente Smallingerland (55.000 inwoners, 25.000 woningen, waarvan 8.000 corporatiewoningen) hanteert een dubbele aanpak: vroegsignalering én concrete oplossingen.

Zoek bij bestrijding van energiearmoede de verbinding met elkaar op. Dat is de belangrijkste tip van Apeldoorn aan andere gemeenten. Het team Energietransitie werkt daarom samen met het sociaal domein en met lokale energiecoöperaties.

“Bij de aanpak van energiearmoede moet je het urgente probleem van de stijgende gasprijzen scheiden van de opgave iedereen mee te nemen in de energietransitie,” zegt Erika Dekens, armoederegisseur bij gemeente Helmond. “Als je dat niet doet, kun je verkeerde verwachtingen wekken bij inwoners.”