Gebouweigenaren en bewoners van maatschappelijk vastgoed moeten straks op één plek terechtkunnen voor betrouwbare informatie, ondersteuning en ontzorging als zij hun woning of gebouw willen verduurzamen. Dat staat in artikel 18 van de EPBD IV. In de richtlijn is afgesproken dat elke lidstaat een zogenoemd éénloketsysteem inricht voor ondersteuning. Dat is nodig om gebouwen stap voor stap energiezuiniger te maken en in 2050 geen CO₂ meer uit te stoten. Nederland geeft hier invulling aan met het Energiehuis.
Van verschillende loketten naar het Energiehuis
De afgelopen jaren is in Nederland een breed ondersteuningsaanbod opgebouwd, zowel online als op locatie. Gemeenten hebben energieloketten ingericht, waar (kwetsbare) huishoudens terechtkunnen voor praktisch advies over de verduurzaming van hun gebouw of woning. Daarnaast bieden energieadviseurs, installateurs en financiële partijen steeds vaker hulp aan woningeigenaren en bedrijven.
Het huidige aanbod is waardevol, maar voor veel mensen ook onoverzichtelijk. Het is niet voor iedereen altijd duidelijk waar te beginnen, welke stap logisch is en wie je als vertrouwde partner benadert voor advies. Het Energiehuis is bedoeld om alle losse onderdelen bij elkaar te brengen naar één herkenbaar punt. Je vindt er eenduidige betrouwbare informatie, ondersteuning en wordt er doorverwezen naar de experts en de energieloketten in het land.
Centrale plek voor hulp bij verduurzaming
Het Energiehuis wordt de centrale plek waar hulp bij verduurzaming van woningen en gebouwen samenkomt. Het concept verbindt het aanbod dat er al is, zoals energieloketten en ontzorgingsprogramma’s voor woningeigenaren én voor het mkb en het maatschappelijk vastgoed. De meeste gebouweigenaren en bewoners zijn al goed geholpen met het online en op één plek vinden van actuele, betrouwbare, onafhankelijke, technische en financiële informatie. Daarvoor komt er een landelijk digitaal Energiehuis. Verbeterjehuis.nl is hiervoor nu de basis waar bewoners worden geholpen via bijvoorbeeld de verbetercheck, tools en praktische ondersteuning.
Hoe de aanvullende dienstverlening van het Energiehuis er uitziet, zal wisselend zijn per gemeente en passen bij de lokale behoeften. Daarbij wordt gekeken waar het huidige aanbod effectiever of efficiënter kan, door te leren van ervaringen uit de praktijk.
Lopende initiatieven
Het Energiehuis begint niet volledig opnieuw, maar verbindt en sluit aan bij bestaande loketten van gemeenten die hulp bieden bij het verduurzamen van woningen en bedrijven. En denk hierbij aan de verschillende vormen van ondersteuning die nu al beschikbaar zijn, zoals subsidies vanuit de lokale aanpak en gunstige leningen via Nationaal Warmtefonds. Daarnaast geven overal in het land energiefixers, energiecoaches of energiehulpen praktische hulp bij verduurzaming via gemeenten. De inzet van al deze initiatieven komt samen in het Energiehuis.
Gemeenten delen hun kennis en ervaring over de huidige vorm van dienstverlening in een Community of Practice (COP). Daarin denken zij mee over hoe het concept van het Energiehuis eruit kan zien. Ook werken verschillende stakeholders samen aan een handreiking Energiehuizen, om gemeenten ondersteuning te geven bij de inrichting ervan.
Woningeigenaren binnen een vereniging van eigenaren (vve) krijgen nu al praktische ondersteuning via het landelijke vve-kenniscentrum van Milieu Centraal en veel gemeentelijke energieloketten. Die informatie is afgestemd op de afwijkende juridische en financiële situatie van vve’s ten opzichte van woningen. Bij vragen kunnen zowel bestuurders en beheerders van vve’s bellen met de helpdesk. Ook helpt het kenniscentrum de gemeenten bij het informeren en begeleiden van vve’s.
Voor bedrijven en maatschappelijke instellingen is er ondersteuning via de ontzorgingsprogramma’s van provincies. Deze programma’s geven technisch, financieel en juridisch advies aan ondernemers en instellingen voor een verduurzamingsplan. Deze programma’s lopen tot mei 2027. Hoe de toekomst van deze programma’s eruitziet in samenhang met het Energiehuis, wordt bekeken.
Extra aandacht voor kwetsbare huishoudens
De Europese richtlijn vraagt nadrukkelijk aandacht voor mensen met een laag inkomen en huishoudens die moeite hebben met het betalen van hun energierekening. Het Energiehuis moet juist voor deze groepen goed bereikbaar en behulpzaam zijn.
Huishoudens in een kwetsbare financiële positie krijgen hulp van energiecoaches en energiefixers die via gemeenten bewoners helpen hun woning energiezuiniger en comfortabeler te maken. Bijvoorbeeld met kleine maatregelen en praktisch advies aan huis. Om deze groep nog beter te kunnen ondersteunen heeft het kabinet €80 miljoen extra vrijgemaakt.
Planning
- Juni 2026: Kamerbrief toelichting invulling van het Energiehuis
- September 2026: Publicatie Handreiking het Energiehuis
- September 2026: Community of Practice, bijeenkomst voor alle geïnteresseerden