Toegankelijke gebouwen zijn belangrijk voor een inclusieve samenleving. De overheid stelt daarom eisen aan de toegankelijkheid van gebouwen en stimuleert dat hier in de praktijk meer aandacht voor komt.
Minimumeisen in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl)
Nieuwe en bestaande gebouwen moeten aan een aantal minimumeisen voor toegankelijkheid en bruikbaarheid voldoen. Dat staat in de bouwregeling Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl).
Een voorbeeld hiervan is dat de drempel naar een tuin of balkon van nieuwbouwwoningen niet hoger mag zijn dan twee centimeter. Zo kunnen ook mensen in een rolstoel zelfstandig gebruik maken van de aangrenzende buitenruimtes. Deze eis van twee centimeter geldt ook voor drempels bij de hoofdtoegang van een woning en de toegang tot bijvoorbeeld een schuur.
Het VN-Verdrag Handicap
Nederland heeft in 2016 het VN-Verdrag Handicap goedgekeurd. Dit verdrag gaat over de rechten van mensen met een beperking. Om hier invulling aan te geven, heeft het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) in 2018 samen met ervaringsdeskundigen en belangengroepen het actieplan Toegankelijkheid voor de bouw opgesteld. Hierin staan vijf belangrijke thema’s en bijbehorende acties om gebouwen beter toegankelijk te maken. Deze zijn gebaseerd op knelpunten uit de praktijk.
Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) coördineert de uitvoering van het VN-Verdrag. Samen met andere departementen heeft het ministerie een werkagenda voor de komende vijf jaar opgesteld. Daarin staan voor ieder levensdomein maatregelen om de samenleving toegankelijker te maken.
NEN 9120: richtlijn voor toegankelijk bouwen
Een van de thema’s uit het actieplan Toegankelijkheid is het maken van een eenduidige richtlijn voor toegankelijk bouwen. Daarom heeft het ministerie van BZK de afgelopen jaren samen met ervaringsdeskundigen en belangengroepen gewerkt aan de NEN 9120. Deze richtlijn bevat veel praktische voorzieningen voor toegankelijke gebouwen. De NEN 9120 is een vrijwillige norm en aanvulling op de minimumeisen van het Bbl. De richtlijn is gratis te downloaden op de website van de NEN.
Lespakket over toegankelijkheid
In het actieplan staat dat toegankelijkheid meer aandacht moet krijgen in opleidingen voor bouwprofessionals. Het gaat daarbij om mbo-, hbo- en wo-opleidingen zoals Bouwkunde en Built Environment. Sinds juli 2026 is er een speciaal lespakket beschikbaar waarmee studenten kunnen leren over toegankelijk bouwen. Dit lespakket is beschikbaar voor opleidingsinstituten en kan worden opgevraagd via het aanvraagformulier.