Overzicht gebieden

Meer informatie volgt binnenkort.

Het nationaal grootschalige woningbouwgebied Spoorzone Arnhem-Oost bestaat uit meerdere deelgebieden. Het grootste deelgebied is Rijnpark, dat transformeert van een industrieel gebied naar een toekomstbestendige, gemengde wijk die Arnhem verbindt. 

Onderdeel van de ontwikkeling van Rijnpark is de uitplaatsing van de aanwezige spooremplacementen. Specifieke aandacht bij de ontwikkeling van Rijnpark is er voor de sociale kwaliteit en de relatie met omliggende wijken die deels onderdeel zijn van Nationaal Programma Arnhem-Oost (onderdeel van het NPLV).

Naast Rijnpark is Presikhaaf een groot ontwikkelgebied. In deze naoorlogse wijk, met daarin een groot winkelcentrum, wordt de komende jaren fors geïnvesteerd waarbij het doel is om  de leefbaarheid van deze wijk voor de lange termijn te verbeteren. Het is een wijk met een ruime en groene opzet, dit wordt behouden en versterkt door in de openbare ruimte te investeren, waarbij elkaar ontmoeten een belangrijk doel is. Er komen woningen bij voor starters en senioren, zodat de doorstroming op gang komt. Wegen worden aangepast zodat het veiliger wordt en langzaam verkeer wordt gestimuleerd. Maatschappelijke organisaties en onderwijsinstellingen zijn de ankers van de wijk. 

Overige ontwikkellocaties zijn Nieuw Kadekwartier, Schappsdrift, Merwede en Zijdekwartier. Met uiteindelijk zo’n 12.000 woningen wordt er de komende jaren veel gebouwd in de gehele Spoorzone-Oost.

De Nijmeegse Kanaalzone-Zuid transformeert het gebied rond het Maas-Waalkanaal tot een vitale, leefbare en goed verbonden stadswijk met ruim 5.000 nieuwe woningen, verspreid over twee deelgebieden. In de bestaande wijken Dukenburg, Hatert, Lindenholt en Neerbosch-Oost komen zo’n 1.800 woningen bij (of worden verbeterd) om het woningtekort aan te pakken, de differentiatie te vergroten en de woonkwaliteit te verhogen. Aangevuld met vernieuwde winkelcentra en maatschappelijke voorzieningen. Het tweede deelgebied, Winkelsteeg, groeit uit van puur werkgebied tot een gemengd werk-woongebied met circa 3.600 woningen, waaronder tijdelijke huisvesting, en een versterkt economisch programma: uitbreiding van de Novio Tech Campus, impulsen voor light industry en stadverzorgende functies, passend bij de centrale ligging. Zo ontstaat een toekomstbestendig gebied waar wonen, werken en voorzieningen samenkomen.

De gebiedsontwikkeling van Nijmegen Stationsgebied bestaat uit vier deelgebieden: Westerkwartier, Centrumzijde, Binnenstad en Waalfront. Het gebied rondom het station wordt gekenmerkt door een hoge mate van stedelijkheid met een kwalitatief hoogwaardige buitenruimte. Een belangrijk onderdeel van de ontwikkeling in het gebied is de aanpassing van het Station Nijmegen en de uitvoering van het programma Hoogfrequent Spoor Schiphol-Nijmegen. Het eindbeeld is een innovatieve en multimodale mobiliteithub met een aantrekkelijk woonklimaat van ruim 3.500 woningen. Een integrale gebiedsgerichte aanpak zorgt voor een kwaliteits- als schaalsprong van station en omgeving. Zo wordt het stationsgebied getransformeerd tot een plek van hoge verblijfskwaliteit waar reizen, wonen, werken, winkelen en recreëren samenkomen. Waalfront transformeert het voormalig industriegebied tot een aantrekkelijk woon-werkmilieu. Niet alleen worden er ruim 2.200 woningen gerealiseerd, ook de werkgelegenheid blijft behouden.

Het nationaal grootschalig woningbouwgebied Foodvalley is een verzameling van ontwikkellocaties in de gemeenten Ede, Veenendaal en Barneveld. In totaal worden er in deze ontwikkellocaties zo’n 7.000 woningen gerealiseerd.

FoodValley, in de regio Ede-Wageningen, is hét nationale en internationale kennis- en innovatiecentrum voor voedsel, landbouw en gezondheid. Hier werken overheid, bedrijfsleven, onderwijs (zoals Wageningen University & Research) en maatschappelijke organisaties samen aan duurzame oplossingen voor wereldwijde voedselvraagstukken. Van hightech landbouw en circulaire voedselproductie tot gezondheidsinnovaties en agro-logistiek. Het gebied trekt startups, multinationals en kennisinstellingen aan, met campussen als Wageningen Campus en FoodTechBrainport als motoren. Met een sterke focus op groene groei, kennisdeling en internationale samenwerking is FoodValley dé topregio waar voedsel van de toekomst vorm krijgt.

De oostflank van Groningen ondergaat een ingrijpende metamorfose van industrieel gebied naar een toekomstbestendige, gemengde stadswijk. In Stadshavens komen verschillende typen huur- en koopwoningen. In totaal worden 3.300 nieuwe woningen in Stadshavens gebouwd. De komende tien jaar ontwikkelt Stadshavens zich steeds verder, waarbij de wijk zich blijft aanpassen aan de wensen van haar bewoners. Het Eemskanaal zelf krijgt een nieuwe rol als verbindende en recreatieve as, met ruimte voor water, natuur en ontspanning. Een innovatieve wijk waar Groningens industriële erfgoed hand in hand gaat met moderne stadsontwikkeling. De ontwikkeling loopt door naar het oosten waar de nieuwe wijk De Eems wordt gerealiseerd.

De westflank van Groningen is volop in ontwikkeling. Het voormalige Suikerunie-terrein (Suikerzijde) in Groningen transformeert tot een dynamisch stadsdeel waar sociale kwaliteit, experiment, cultuur en duurzaamheid centraal staan. Als laboratorium voor de stad combineert het gebied wonen, werken, cultuur en groen in een innovatieve mix. Met behoud van industriële elementen, zoals de iconische silo’s, ontstaat een nieuwe wijk. Een plek waar Groningen’s erfgoed en vooruitstrevende stadsontwikkeling samensmelten, met oog voor sociale verbinding en economische vitaliteit.

De Nieuwe Held wordt een moderne en groene gezinswijk aan de westelijke rand van de stad. Naast grote projecten als De Suikerzijde, Stadshavens en Meerstad gaat De Nieuwe Held met 1.850 woningen ook voorzien in de enorme behoefte aan woningen in Groningen.
De buurt Reitdiepswaard (voorheen de Reitdiepzone) is het gebied tussen de Friesestraatweg, de spoorlijn Groningen – Delfzijl en de westelijke ringweg van Groningen aan de ene kant en het Reitdiep aan de andere kant. Dit gebied wordt verder ontwikkeld als modern stadsdeel met ruimte voor wonen, werken en recreëren.

Om de gebieden in de westflank van Groningen bereikbaar te houden, wordt geïnvesteerd in bereikbaarheid. Rijk en Regio hebben gezamenlijk de ontwikkelagenda westflank Groningen vastgesteld. De opgenomen maatregelen in de ontwikkelagenda worden gefaseerd uitgevoerd.

Crossmark/'t Zoet Breda

De gebiedsontwikkeling van CrossMark Breda bestaat uit drie deelgebieden die worden getransformeerd: ’t Zoet, De Strip en Faam-Harley. Dit zijn voormalige industriegebieden die worden ontwikkeld tot een gemengd stedelijk gebied met vooral woningbouw, aangevuld met maatschappelijke voorzieningen en economische, culturele en leisure functies. CrossMark Breda staat voor de groei van de stad Breda langs het spoor en over de rivier de Mark. Het gebied ontwikkelt zich tot een nieuw grootstedelijk gebied dat complementair is aan de historische binnenstad. Samen vormen zij het nieuwe centrumgebied van Breda. De doorontwikkeling van de Spoorzone is van groot belang om het nieuwe station en de aansluiting op het HSL-netwerk optimaal te benutten. CrossMark Breda moet in totaal de bouw van zo’n 7.500 woningen mogelijk maken.

Spoorzone Den Bosch

De gebiedsontwikkeling van de Spoorzone Den Bosch is tot 2030 voornamelijk gericht op vier deelgebieden ten noorden van station Bosch Centraal: EKP, Innovatiekwartier, Van Herpense Weide en de Bossche Stadsdelta. Het doel van de gebiedsontwikkeling is het creëren van een intensief-stedelijk interactiemilieu en een innovatiedistrict. Een gebied waar wonen en werken samengaan met onderwijs, duurzame mobiliteit, een aantrekkelijk leefklimaat, urban sport en cultuur. In de Spoorzone wordt gewerkt aan een integrale aanpak van verschillende opgaven, zoals de inrichting van de openbare ruimte, economische vernieuwing, mobiliteit en thema’s als groen, water, klimaat, energie en inclusiviteit. In het huidige plan maken de vier deelgebieden de bouw van ruim 4.800 woningen mogelijk tot en met 2030 en ongeveer 5.000 in de periode 2030 tot 2040. Naast de woningbouw is ook de realisatie van een nieuw station van groot belang.

Kenniskwartier Tilburg

De ontwikkeling richt zich op het Kenniskwartier, aan de westzijde van de Tilburgse Kennisas. Dit is het concentratiegebied van de toekomstige Tilburgse verstedelijking waar volgens het huidige plan de bouw van 8.000 woningen mogelijk wordt gemaakt. Het Kenniskwartier ontwikkelt zich tot een hoogstedelijk gebied waar werken, recreëren, sporten en leren worden gecombineerd.

De relatief lege ruimte rond de Fellenoord - Internationale Knoop XL - biedt volgens de huidige plannen ruimte voor ruim 9.000 woningen, waarvan ongeveer de helft betaalbaar is. Het gebied wordt ontwikkeld als inclusief woongebied, waar ruimte is voor alle prijssegmenten op de woonladder. De Internationale Knoop XL als nieuw hart van Brainport Eindhoven fungeert als versneller op de al bestaande componenten die Eindhoven de afgelopen decennia hebben gemaakt tot een bloeiende internationale tech-hub. Het gebied moet een aantrekkelijk verblijfsgebied worden voor inwoners en passanten en de internationale allure van de stad vergroten.

Helmond Centrum+ transformeert de komende jaren tot een aantrekkelijk, levendig en toekomstbestendig stadsgebied waar wonen, werken, winkelen en verblijven samenkomen. De gemeente Helmond en partners zetten in op een integrale gebiedsontwikkeling om in totaal zo’n 10.000 nieuwe woningen in en rond het centrum te realiseren, als antwoord op de regionale groei en woningvraag in de Brainportregio. Om de doelstellingen te halen, zijn ingrepen in de structuur van de stad op gebied van mobiliteit, groen en water noodzakelijk en randvoorwaardelijk. Een openbare ruimte die gericht is op verblijven en minder op doorgaand verkeer zorgt voor meer ruimte voor groen, water, voetgangers en fietsers. Deze integrale ruimtelijke ontwikkeling is in het Ontwikkelperspectief Centrum+ Helmond 2040 uitgewerkt. 

De grote gebiedsontwikkelingen Houtse Beemden en Stationskwartier leveren met ongeveer 4.000 woningen een grote bijdrage. In het centrum betreft het projecten zoals Oranjekade, Ons Oostende, Marktkwartier, Piet Blomplein, Zuidrand de Waart en de transformatie van de voormalige V&D-locatie. Zij zorgen samen voor een divers woningaanbod met sociale huur, middenhuur en koopwoningen, ruimte voor werken en de bijbehorende voorzieningen. Fasen van voorbereidingen en bouw lopen door tot ongeveer 2035 en verder, met meerdere projecten die tussen 2026 en 2029 in uitvoering gaan of worden opgeleverd.  De schaalsprong van het Centrum+-gebied is ook een kwaliteitssprong voor de hele stad. Nieuwe woningen dragen bij aan het woningtekort, bieden meer opties voor doelgroepen die het lastig hebben en meer keuzevrijheid in woningtypen. Daarnaast maakt het doorstroming mogelijk. Ook het toevoegen van werkgelegenheid, voorzieningen en meer ruimte voor groen en water brengen mogelijkheden voor kwaliteitsverbetering.

Amsterdam-Zuidoost

Amsterdam-Zuidoost ontwikkelt zich in rap tempo. Er komen 100.000 nieuwe bewoners bij en tot 2040 worden er ongeveer 40.000 nieuwe woningen gebouwd. Daarnaast komen er bijbehorende voorzieningen, zoals scholen, winkels, horeca, sportvelden en parken.

Zeeburg/IJburg

IJburg is nu niet meer weg te denken uit Amsterdam: een nieuwe woonwijk met een heel eigen karakter. In 1999 begon de aanleg van de eerste fase van IJburg, bestaande uit Steigereiland, Haveneiland en de Rieteilanden. Eind 2002 betrokken de eerste bewoners hun huizen. Deze huizen stonden op Haveneiland-West en het Grote Rieteiland. In 2013 is de aanleg van de tweede fase van IJburg begonnen, bestaande uit Centrumeiland, Strandeiland en Buiteneiland. 

Lelystad Zuiderhage

In Lelystad wordt een nieuw stadsdeel gerealiseerd: Lelystad Zuiderhage. Hier komen tussen de 9.000 en 16.000 nieuwe woningen. Het Rijk werkt hier samen met de gemeente Lelystad om deze woningbouwopgave in te vullen.

Almere Stad

Almere zet tot en met 2030 in op de bouw van 20.500 woningen, vooral binnen de bestaande stad. In het centrum wordt het stedelijk gebied versterkt en verder getransformeerd naar een gevarieerd woonmilieu. Uitbreiding vindt vooral plaats in Almere Hout en Almere Poort. Na 2030 verschuift de focus naar nieuwe ontwikkelgebieden: Almere/Zeewolde Oosterwold fase 2, met ruimte voor 15.000 woningen, en Almere Pampus, waar 35.000 woningen worden gebouwd.

MRA West is een bedrijventerrein dat de komende jaren ingrijpend verandert. De ontwikkeling bestaat uit twee delen: de omgeving rond station Hoofddorp (de Spoorzone) en Haarlemmermeer-West. In de Spoorzone speelt infrastructuur een belangrijke rol voor de woningbouwopgave van ongeveer 10.000 woningen. In Haarlemmermeer West, dat bestaat uit Lisserbroek, Nieuw-Vennep en Cruquis Zwaanshoek, staat ‘wonen in het landschap’ centraal: wonen met veel ruimte en groen in de directe omgeving. In totaal kunnen hier ruim 4.000 woningen worden ontwikkeld.

Alkmaars Kanaal is één van de vier nieuwe nationaal grootschalige woningbouwgebieden die in de ontwerp Nota Ruimte zijn aangewezen. Door te focussen op kansrijke projecten in het Alkmaars Kanaal wil de gemeente meer betaalbare en duurzame woningen realiseren voor de Alkmaarders. De focus op kansrijke projecten betekent ook dat kwaliteit boven kwantiteit gaat. Denk aan meer groen en een mooi stadspark voor de leefbaarheid, het klimaat en met ruimte voor voorzieningen op het gebied van cultuur en sport. Dat versterkt de kwaliteit van de gemeente Alkmaar en vormt de kracht voor een aantrekkelijke woon- en werkgemeente, nu en in de toekomst.

Amsterdam kiest ervoor om binnen de bestaande stadsgrenzen te groeien. In Haven-Stad wordt daarom een complete stadswijk ontwikkeld binnen de bestaande stad. Het gebied krijgt een hoge dichtheid en alle voorzieningen die daarbij horen: scholen, sport, kunst en cultuur, winkels, recreatie en groen. Haven-Stad bestaat uit twaalf gebieden ten westen en noordwesten van het centrum. Denk aan Sloterdijk, Westerpark, Coen- en Vlothaven en een deel van de Noordelijke IJ-oever. De transformatie van de Achtersluispolder in de gemeente Zaanstad is onderdeel van bij de ontwikkeling van Haven-Stad. Naar verwachting is de gebiedsontwikkeling pas na 2050 volledig afgerond.

De gemeenten Hengelo en Enschede ontwikkelen samen een nieuw nationaal grootschalig woningbouwgebied genaamd Spoorzone Hengelo- Enschede. Hier worden tot en met 2035 ongeveer 10.000 woningen toegevoegd. De binnensteden van Hengelo en Enschede en het terrein rond de Universiteit Twente vormen daarbij de belangrijke schakels. Deze ontwikkeling zorgt voor een nieuwe vorm van verstedelijking in de regio. De economische ontwikkeling van dit gebied staat voorop waarbij, woningbouw gelijkmatig meegroeit.

Het nationaal grootschalige woningbouwgebied Zwolle Spoorzone heeft betrekking op de gebiedsontwikkeling Spoorzone en delen van de Binnenstad Zwolle. Hier worden tot en met 2034 ongeveer 9.800 woningen gerealiseerd. Coalities van ontwikkelende partijen werken in verschillende samenstellingen aan één of meerdere deelgebieden, waarbij de gemeente Zwolle de regie voert over het geheel. Het nationaal grootschalige woningbouwgebied Zwolle heeft een grote regionale betekenis, mede door het ov-knooppunt en de verbindingen met economie, onderwijs en cultuur. De Spoorzone transformeert van een monofunctioneel en gesloten werkgebied naar een gemengd en open woon-werk-verblijfsgebied. Het doel is een toekomstbestendige en aantrekkelijke omgeving die de economische functie versterkt en vergroot, de binnenstad op een prettige manier verbindt met de Uiterwaarden en een goede basis vormt voor de verbindingen met de regio.

Amersfoort groeit met oog voor behoefte en leefbaarheid. Niet als doel, maar als middel om iedereen die in de stad wil wonen die kans te bieden. Tegen 2040 komen er ongeveer 16.000 woningen bij, een groei van 23%, met de focus op twee sleutellocaties. In de binnenstedelijke Spoorzone verrijzen 7.000 tot 11.000 woningen, terwijl de A1-zone aan de stadsrand ruimte biedt aan zo’n 3.000 nieuwe woningen. Samen zijn beide gebieden goed voor een grootschalig woningbouwgebied van 10.000 tot 14.000 woningen. De mobiliteitsvisie ‘Plan Mondriaan’ (2040, in ontwikkeling) zorgt voor een gezonde en leefbare stad en ondersteunt deze groei. Door slimme ontsluiting van nieuwe wijken, stimuleren van fietsen en wandelen en duurzame maatregelen zoals heringerichte OV-knooppunten en zero-emissiezones, blijft de stad toekomstbestendig en leefbaar.

De gebiedsontwikkeling Groot Merwede loopt van Beurskwartier in de gemeente Utrecht tot Rijnhuizen in het zuiden, dat in de gemeente Nieuwegein ligt. Het zijn vooral deelgebieden die transformeren van voormalig industriegebieden in levendige duurzame stadswijken met werkgelegenheid, voorzieningen en mogelijkheden om te recreëren. Tot en met 2030 komen er in deze gebieden 25.500 woningen bij. In de gebieden is er veel aandacht voor duurzaamheid en mobiliteit (met veel ruimte voor de fiets, openbaar vervoer en lage parkeernormen). De gebiedsontwikkelingen grenzen aan bestaande wijken. Er wordt ook goed gekeken naar de interactie tussen de bestaande en de nieuwe wijken, bijvoorbeeld bij de verdeling van voorzieningen als scholen en supermarkten.

De Zuidelijke Randstad is een dichtbevolkt en economisch sterk gebied, met belangrijke infrastructuur, veel kennisinstellingen en een grote verscheidenheid aan sectoren. Toch blijkt uit onderzoek van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) dat de regio een jaarlijkse economische groei van 1 tot 1,5% laat liggen, doordat de regio niet goed functioneert als een samenhangend geheel. Gericht beleid moet ervoor zorgen dat de regio meer als één metropool functioneert. Van daaruit wordt ingezet op verdichting van wonen en werken in het bestaande stedelijke gebied en het verbeteren van de bereikbaarheid in de regio.

De centrale as in deze grote en complexe gebiedsontwikkeling is de Oude Lijn, de spoorlijn van Leiden naar Dordrecht. Rondom deze duurzame vervoersas kunnen nieuwe woningen, werkplekken en voorzieningen gerealiseerd worden, zonder de druk op het wegennet toe te laten nemen.

De gebiedsontwikkeling van de Oude Lijn bestaat uit dertien complexe transformatiegebieden in Leiden, Den Haag, Rijswijk, Delft, Schiedam, Rotterdam, Dordrecht en Zoetermeer. In totaal komen hier tussen de 140.000 en de 200.000 woningen bij.

Inmiddels zijn al ruim 40.000 van deze woningen gerealiseerd. De volgende fase richt zich onder meer op de komst van vijf nieuwe stations langs een spoorverbinding met zeer frequente treinen. Zo ontstaat een comfortabele, duurzame en goed bereikbare regio. 

De deelgebieden zijn: Leiden Campus, Entreegebied Zoetermeer, CID (Den-Haag), Scheveningen/Internationale Zone (Den-Haag), Zuidwest (Den Haag), Stadsas Rijswijk, Schieoevers Delft, Binnenstad (Rotterdam), Willemsas (Rotterdam), Kralingse Zoom en Stadionpark (Rotterdam), Merwehavens/Nieuw Mathenesse (Rotterdam/Schiedam), Schieveste Schiedam en Spoorzone Dordrecht/Zwijndrecht.

De gebiedsontwikkeling van Den-Haag CID Binckhorst bestaat uit twee deelgebieden. In totaal worden in CID en Binckhorst de komende jaren 20.000 woningen gebouwd. 

Strategisch gelegen naast de oude binnenstad en met de intercitystations Den Haag Centraal, Laan van NOI en Hollands Spoor rondom, verbindt het Central Innovation District (CID) kennis, talent en maatschappelijke ambities. Met de groei van het CID tot 2040 verdubbelt het Haagse centrum tot een fijne plek om te wonen, werken, leren en innoveren. 

Sinds 2016 wordt bedrijventerrein de Binckhorst omgevormd tot een gebied, aantrekkelijk om in te werken en wonen. De Binckhorst was een groot bedrijventerrein met drie binnenhavens langs het water van de Trekvliet. Het gebied ligt gunstig, dichtbij het centrum, de snelweg en het spoor. De komende jaren worden in de Binckhorst ruim 7.000 woningen gebouwd. De Vlietlijn (hoogwaardig openbaar vervoer) heeft tot doel om de Binckhorst beter bereikbaar te maken.

In de Oostflank van Rotterdam, het gebied tussen Rotterdam Alexander en Zuidplein, worden in de periode tot 2040 30.000 woningen en duizenden nieuwe werkplekken gerealiseerd. Een schaalsprong in de ov-verbinding draagt bij aan de ‘goede groei’ van de stad. Goede groei, omdat de ontwikkeling kansen biedt om het gebied aantrekkelijker, levendiger en sociaal veilig te maken en beter te verbinden met de rest van de stad. Het gaat om de volgende deelgebieden: Alexanderknoop, A16-zone (Boszoom), Kralingse Zoom + Brainparken, De Esch, Stadionpark en Hart van Zuid. 

Om het nieuwe gebied en Rotterdam-Zuid beter te verbinden met de Oostflank van Rotterdam komt er een nieuwe stadsbrug over de Maas, een nieuw station bij het stadionpark en een HOV-verbinding tussen het Zuidplein, station Stadionpark, de Esch en Kralingse Zoom. Zo wordt niet alleen gezorgd voor het ontsluiten van de nieuwe gebiedsontwikkeling, maar profiteert de hele stad mee van een nieuwe duurzame en snelle verbindingen.