Vanaf 1 januari 2027 treedt het maatwerkbesluit ingebruikname in werking. Met dit besluit kan een gemeente in bijzondere situaties toestaan dat een bouwwerk gereed wordt gemeld, ook als de kwaliteitsborger geen verklaring heeft kunnen afgeven. Dit staat in het nieuwe maatwerkbesluit, dat is opgesteld op verzoek van de Eerste Kamer. Om in aanmerking te komen voor een maatwerkbesluit moet de eigenaar of aannemer een goed onderbouwd verzoek indienen bij de gemeente.

Verklaring van de kwaliteitsborger

Bij bouwwerken die onder het wettelijke stelsel van kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) vallen, controleert een onafhankelijke kwaliteitsborger risicogestuurd of het bouwwerk aan de bouwregelgeving voldoet. Als dat het geval is voor bouwwerken in gevolgklasse 1, zoals eengezinswoningen, geeft de kwaliteitsborger voor de gereedmelding een verklaring af.

Soms kan een kwaliteitsborger geen verklaring afgeven omdat het bouwwerk op een punt net afwijkt van de regels. Een plafond kan bijvoorbeeld een centimeter lager zijn dan voorgeschreven in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Het herstellen van zo’n afwijking is ingrijpend, terwijl de gevolgen van het gebrek beperkt zijn.

Gemeente beoordeelt het verzoek

Herstel voordat een bouwwerk in gebruik kan worden genomen, blijft het uitgangspunt. Is herstel echter niet proportioneel, dan kan de gemeente besluiten om met een maatwerkbesluit een gereedmelding zonder verklaring toe te staan. De gemeente beoordeelt van geval tot geval of maatwerk aan de orde kan zijn.

Onderdeel van het stelsel van kwaliteitsborging

Het maatwerkbesluit ingebruikname wordt opgenomen in het Besluit bouwwerken leefomgeving en is onderdeel van het stelsel van kwaliteitsborging. Kwaliteitsborging geldt sinds 1 januari 2024 en is bedoeld om de kwaliteit van nieuwbouw te verbeteren.