Het programma Toekomstbestendige Leefomgeving (TBL) krijgt de komende jaren met zekerheid een vervolginvestering van €31,3 miljoen van het Nationaal Groeifonds. Eerder was hiervoor 40 miljoen gereserveerd. Begin volgend jaar is duidelijk of er nog € 8,7 miljoen bijkomt. TBL-partners investeren daarnaast ook nog eens €32 miljoen. Met deze middelen maken publieke en private partijen de opschaling van veelbelovende innovaties in de bouw- en infrasector mogelijk. TBL werkt voor de opschaling nauw samen met onder meer het Programma Innovatie en Opschaling Woningbouw (IOP) en de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB) en verschillende ministeries waaronder het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en Infrastructuur en Waterstaat.
Deze programma's zetten in op het ontwikkelen, toepassen en opschalen van innovaties die bijdragen aan sneller, slimmer en duurzamer bouwen. Met de nieuwe investering gaat het programma TBL een volgende fase in. Innovaties die de afgelopen jaren met succes zijn ontwikkeld en getest, worden nu op grotere schaal toegepast. Door de vraag te bundelen, standaarden te ontwikkelen en samenwerking in de keten te versterken, kunnen innovatieve oplossingen sneller worden ingezet voor de woningbouw, renovatie en infrastructuur.
Zes opschalingsketens
De investering richt zich op zes opschalingsketens waarin industrialisatie, digitalisering en circulair bouwen samenkomen:
- Biobased bouwsystemen: opschaling van industriële bouwsystemen met Nederlandse biobased materialen, zoals hout, vlas, vezelhennep en miscanthus. Hiermee moet de bouw van duizenden biobased woningen mogelijk worden.
- Industriële renovatiesystemen: grootschalige toepassing van gestandaardiseerde renovatieconcepten voor onder meer gevels, daken en 3D-geprinte bouwelementen. Zo kunnen woningen sneller en efficiënter worden verduurzaamd.
- Circulaire geveleconomie: ontwikkeling van systemen voor hergebruik, recycling en levensduurverlenging van gevels, ramen en deuren, ondersteund met digitale productpaspoorten.
- Circulaire wegverhardingen: slimmer beheer en onderhoud van wegen met behulp van data en kunstmatige intelligentie, gecombineerd met meer hergebruik van materialen.
- Toekomstbestendige bruggen: digitalisering van beheer en onderhoud en toepassing van gestandaardiseerde, demontabele brugconcepten, waardoor bruggen efficiënter kunnen worden beheerd en vervangen.
- Tijdloze grachten: datagedreven beheer en renovatie van kademuren en grachten, zodat vervanging vaker kan worden voorkomen en cultureel erfgoed behouden blijft.
Bijdrage aan de woningbouw
Het Programma Innovatie en Opschaling Woningbouw (IOP), de Nationale Aanpak Biobased Bouwen (NABB) en TBL versterken elkaar. Het IOP richt zich op het versnellen van gebiedsontwikkeling en de woningbouw door industrieel bouwen, digitalisering, standaardisering en innovaties die knelpunten in de bouw wegnemen. De NABB stimuleert de opschaling van biobased bouwmaterialen en -bouwsystemen. Daarmee draagt de NABB niet alleen bij aan de verduurzaming van de bouw, maar ook aan een grotere onafhankelijkheid van fossiele grondstoffen en geïmporteerde bouwmaterialen. Hierbij wordt tegelijkertijd een sterke Nederlandse biobased productieketen ontwikkeld. TBL helpt om bewezen innovaties met een groot economisch en verduurzamingspotentieel, waaronder biobased, circulaire en digitale oplossingen, op grote schaal in de praktijk toe te passen. Zo leveren de drie programma's ieder vanuit hun eigen rol een belangrijke bijdrage aan sneller, slimmer en duurzamer bouwen, een hogere bouwproductiviteit, een lagere milieu-impact en het realiseren van meer woningen.